Fenylomaślan sodu to lek, który wspiera organizm w usuwaniu nadmiaru azotu poprzez alternatywny szlak metaboliczny. Jest stosowany głównie u osób z zaburzeniami cyklu mocznikowego, gdzie standardowy mechanizm wydalania azotu jest upośledzony. Substancja należy do grupy leków działających na przewód pokarmowy i metabolizm.
Profil bezpieczeństwa
Policzone z 2 preparatów jednoskładnikowych.
- Ciąża
- Nie stosować
- Zgodna ocena w 2 z 2 produktów.
- Laktacja
- Nie stosować
- Zgodna ocena w 2 z 2 produktów.
- Prowadzenie pojazdów
- Można
- Zgodna ocena w 1 z 2 produktów z dostępnymi danymi (pozostałe bez oceny).
- Dzieci
- Można
- Zgodna ocena w 2 z 2 produktów.
- Niewydolność nerek
- Ostrożnie
- Zgodna ocena w 2 z 2 produktów.
- Niewydolność wątroby
- Ostrożnie
- Zgodna ocena w 2 z 2 produktów.
Brak skróconej oceny na poziomie produktów: alkohol i seniorzy.
Zestawienie ocen produktowych, nie monografia substancji. O wydaniu rozstrzyga ChPL konkretnego preparatu.
Preparaty zawierające substancję: Fenylomaślan sodu
2 preparaty w 3 wariantach (3 jednoskładnikowe, 0 złożonych), zgrupowane z 3 pozwoleń w rejestrze.
3 warianty w rejestrze
Tabletki o niemodyfikowanym uwalnianiu · doustnie3
Lista nie jest potwierdzeniem zamienności — moc, postać i droga podania bywają różne. Dopłata pochodzi z wykazu refundacyjnego i nie jest ceną detaliczną.
Interakcje z substancją: Fenylomaślan sodu
W bazie DrWidget nie znaleziono obecnie interakcji przypisanych do tej substancji.
- Probenecyd może wpływać na wydalanie metabolitów fenylomaślanu sodu.
- Haloperydol i kwas walproinowy mogą powodować hiperamonemię.
- Kortykosteroidy mogą zwiększać poziom amoniaku we krwi.
Baza interakcji może nie obejmować wszystkich możliwych połączeń. Brak wyniku nie oznacza braku interakcji.
Wskazania9
Zestawienie wskazań zarejestrowanych w 2 z 2 jednoskładnikowych pozwoleń. Zakres zarejestrowanych wskazań może różnić się między produktami.
-
Encefalopatia hiperamonemiczna 2 produkty
-
Niedobór karbamoilotransferazy ornitynowej 2 produkty
-
Niedobór syntetazy argininobursztynianowej 2 produkty
-
Niedobór syntetazy karbamoilofosforanowej 2 produkty
-
Zaburzenia cyklu mocznikowego 2 produkty
-
Choroba ujawniająca się w okresie noworodkowym 1 produkt
Pokaż wszystkie wskazania (3 więcej)
-
Choroba ujawniająca się w okresie późniejszym 1 produkt
-
Choroba ujawniona w okresie noworodkowym 1 produkt
-
Choroba ujawniona w okresie późniejszym 1 produkt
Klasyfikacja ATC
- A Przewód pokarmowy i metabolizm
- A16 Inne leki działające na przewód pokarmowy i metabolizm
- A16A Podgrupa farmakologiczno-terapeutyczna
- A16AX Podgrupa chemiczna
- A16AX03 Substancja czynna
Inne substancje z grupy A16AX13
- CynkA16AX05
- EliglustatA16AX10
- FosdenopterinumA16AX19
- GivosiramA16AX16
- Glicerolu fenylbutyranA16AX09
- LonafarnibumA16AX20
- LumasiranA16AX18
- MiglustatA16AX06
- NityzynaA16AX04
- Sapropterini dihydrochloridumA16AX07
- TeduglutydA16AX08
- Telotristat etyprolanA16AX15
Pokaż pozostałe substancje z grupy (1)
Ta sama grupa ATC nie oznacza bezpośredniej zamienności. Substancje z jednej podgrupy chemicznej różnią się dawkowaniem, interakcjami i zarejestrowanymi wskazaniami.
Przeciwwskazania
- Ciąża.
- Karmienie piersią.
- Nadwrażliwość na fenylomaślan sodu lub inne składniki preparatu.
Środki ostrożności
Fenylomaślan sodu nie powinien być stosowany przez kobiety w ciąży i karmiące piersią. Może wpływać na poziom potasu i sodu, dlatego wymaga szczególnej ostrożności u osób z niewydolnością nerek, wątroby, chorobami serca i w przypadku retencji sodu. U osób starszych oraz z zaburzeniami pracy nerek i wątroby stosowanie leku wymaga nadzoru lekarza. Lek nie wpływa istotnie na zdolność prowadzenia pojazdów, ale w razie wystąpienia działań niepożądanych takich jak senność lub zawroty głowy, należy zachować ostrożność.
Ciąża i laktacja
Fenylomaślan sodu jest przeciwwskazany do stosowania w ciąży.
Dzieci
Lek może być stosowany u dzieci, także noworodków, ale wymaga indywidualnego dostosowania dawki i ścisłego nadzoru lekarza.
Prowadzenie pojazdów
Fenylomaślan sodu nie wpływa bezpośrednio na zdolność prowadzenia pojazdów, ale w razie wystąpienia objawów takich jak senność lub zawroty głowy należy zachować ostrożność.
Jak działa
Fenylomaślan sodu jest przekształcany w organizmie do fenylooctanu, który łączy się z glutaminą, tworząc fenyloacetyloglutaminę. Związek ten jest wydalany przez nerki i stanowi alternatywną drogę usuwania nadmiaru azotu, zwłaszcza u osób z zaburzeniami cyklu mocznikowego.
Wskazania
- Przewlekła terapia zaburzeń cyklu mocznikowego, takich jak niedobór syntetazy karbamoilofosforanowej, karbamoilotransferazy ornitynowej lub syntetazy argininobursztynianowej.
- Stosowany u pacjentów z chorobą ujawniającą się zarówno w okresie noworodkowym, jak i w późniejszym okresie życia.
Dawkowanie
Dawka dobowa ustalana jest indywidualnie przez lekarza i zależy od wieku, masy ciała oraz zapotrzebowania na białko. Najczęściej stosowane dawki to 450–600 mg/kg masy ciała na dobę u dzieci i 9,9–13 g/m² powierzchni ciała na dobę u starszych dzieci, młodzieży i dorosłych.
Dostępne postaci
- Tabletki: 500 mg fenylomaślanu sodu w jednej tabletce.
- Granulat: dostępny w dawkach 940 mg/g, 483 mg/g oraz 124 mg/g.
- Roztwór doustny: 350 mg/ml.
Fenylomaślan sodu występuje samodzielnie, nie jest obecny w połączeniach z innymi substancjami czynnymi w dostępnych lekach.
Działania niepożądane
- Bóle brzucha, nudności, wymioty, zaparcia.
- Zmiany nastroju, depresja, drażliwość.
- Zmiany w wynikach badań krwi, takie jak obniżenie poziomu potasu, białka, albumin.
- Brak miesiączki lub nieregularne miesiączki.
Przedawkowanie
Objawy przedawkowania mogą obejmować biegunkę, drażliwość, kwasicę metaboliczną z hipokaliemią, senność, zmęczenie, zawroty głowy oraz inne zaburzenia neurologiczne. W razie przedawkowania należy przerwać leczenie i wdrożyć leczenie objawowe, czasem konieczna jest dializa.
Nazwy i synonimy
- Nazwa łacińska (INN)
- natrii phenylbutyras
- Nazwa angielska
- sodium phenylbutyrate
Źródła i aktualność danych
-
Opis i farmakologia substancji akt. 28.07.2026
Centralna Baza Leków
Rekord z opisem.
-
Preparaty i skład akt. 15.09.2026
Rejestr Produktów Leczniczych (URPL) przez Centralną Bazę Leków
3 pozwolenia → 3 warianty w 2 preparatach.
-
Refundacja akt. 15.09.2026
Obwieszczenie Ministra Zdrowia (wykaz leków refundowanych) przez Centralną Bazę Leków
Żaden z wariantów w rejestrze nie ma refundowanego opakowania.
-
Interakcje
Baza interakcji DrWidget (Centralna Baza Leków)
Brak pary przypisanej do tej substancji.
-
Zagregowany profil bezpieczeństwa akt. 15.09.2026
Oceny produktowe z Centralnej Bazy Leków, liczone na tej stronie
Podstawa: 2 preparaty jednoskładnikowe (po jednym rekordzie na produkt); najszersze zagadnienie ma ocenę w 2 z nich.
-
Zagregowane wskazania akt. 15.09.2026
Wskazania rejestracyjne produktów (Centralna Baza Leków), liczone na tej stronie
2 z 2 preparatów jednoskładnikowych ma zapisane wskazania rejestracyjne.
Informacje dotyczące konkretnego produktu należy weryfikować w jego aktualnej Charakterystyce Produktu Leczniczego.